Κοινωνική Δικτύωση: σωτήρια ή καταστροφική;

Όπως είναι γνωστό, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν μέρος της καθημερινότητας ανθρώπων κάθε ηλικίας. Οι νέοι είναι η κοινωνική ομάδα που επηρεάζεται περισσότερο από αυτά τόσο στον τρόπο που διαμορφώνουν την εικόνα τους, όσο και στο πώς αντιμετωπίζουν τους γύρω τους.

Οι νέοι με το περιεχόμενο που παρακολουθούν εντάσσονται σε επιμέρους ομάδες, σύμφωνα με τις προτιμήσεις τους. Έτσι διευκολύνεται η κοινωνικοποίησή τους με ομαλό τρόπο. Οι ευκαιρίες για γνωριμίες που προσφέρουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δίνουν την ευκαιρία σε λιγότερο κοινωνικά άτομα να διευρύνουν τον κύκλο των κοινωνικών επαφών τους και κατ΄επέκταση να συσφίξουν τις σχέσεις τους.

Ταυτόχρονα υπάρχει και αρνητική πλευρά στα μέσα αυτά. Οι ανθρώπινες σχέσεις αλλοτριώνονται, αφού τόσο η απόσταση όσο και η ποικιλία χρηστών, καθιστά δύσκολο τον σχηματισμό ουσιαστικών σχέσεων. Αυτή η επιφανειακότητα μπορεί να εκφραστεί και με τον τρόπο ομιλίας των νέων μέσω μηνυμάτων. Έτσι, με την έλλειψη προφορικού λόγου απουσιάζει το συναίσθημα και παρατηρείται απώλεια του αυθορμητισμού, βασικού χαρακτηριστικού των σχέσεων μεταξύ τους.

Η συνεχής προβολή διαφημίσεων και συμπεριφορών των «προτύπων» των μέσων κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να οδηγήσει σε αρνητικά φαινόμενα. Ο μιμητισμός ευνοείται, αφού οι νέοι αποδέχονται παθητικά όποια συμπεριφορά ή μηνύματα   προωθούνται. Επίσης οι τάσεις αλλάζουν συνεχώς και έμμεσα υποχρεώνουν τους νέους να τις ακολουθήσουν ώστε να θεωρούνται δημοφιλείς. Ακολούθως αυτή η επιρροή τείνει στην τυποποίηση της σκέψης και το κοινό μπορεί να χειραγωγηθεί.

Έφηβοι και γονείς

 Αξιότιμε κύριε Δήμαρχε,

Αγαπητοί γονείς και συμμαθητές,

​

​Ως εκπρόσωπος του μαθητικού συμβουλίου του σχολείου μου, με αφορμή τη συνάθροιση που πραγματοποιείται σήμερα για τους σωστούς τρόπους αντιμετώπισης των εφήβων από τους γονείς, μου έχει ανατεθεί η ανάλυση δύο θεμάτων που απασχολούν ιδιαίτερα κάθε γονέα: ο ορθός τρόπος συμπεριφοράς για την ανάπτυξη αρμονικής σχέσης με τους νέους και οι προϋποθέσεις για ομαλή ανταπόκριση στον ρόλο αυτό.

​Αρχικά, όπως όλοι γνωρίζουμε, θεωρείται απαραίτητη η συναισθηματική προσέγγιση του γονέα, ο οποίος οφείλει να συμπαραστέκεται στον νέο στη δύσκολη περίοδο που διανύει, να ακούει τους προβληματισμούς του και να τον ενθαρρύνει. Ως αποτέλεσμα, η ικανοποίηση που θα λαμβάνει ο έφηβος από ένα αγαπημένο του πρόσωπο τον βοηθά να αισθάνεται εντονότερα την ασφάλεια και τη θαλπωρή που τον περιβάλλει από τους γύρω του.

​Είναι ευρέως γνωστό, βέβαια, πως η αρμονική σχέση γονέα-παιδιού δεν διαμορφώνεται ξαφνικά με προσπάθεια στην περίοδο της εφηβείας. Μάλιστα,  πιστεύω πως είναι αναγκαίο από την πρώιμη ηλικία ακόμα να διαμορφωθεί  μία κατάσταση, όπου το παιδί θα έχει την άνεση να εκφράζεται ελεύθερα αλλά και να δέχεται την ορθή καθοδήγηση από έναν ενήλικα, εσωτερικεύοντας παράλληλα τις απαραίτητες ηθικές αξίες και αρετές. Οι γονείς από την  άλλη πλευρά έχουν την υποχρέωση να δίνουν και περιθώρια ανεξαρτησίας στους νέους, για να διαμορφώνουν την προσωπικότητά τους. Ένα παιδί με υπερπροστατευτικούς γονείς, δεν πιστεύετε πως θα νιώθει περιορισμένο;

​Σχετικά με τους ενδεδειγμένους τρόπους συμπεριφοράς των γονέων για την ομαλή σχέση τους με τα παιδιά, οι γονείς οφείλουν να είναι ήδη προετοιμασμένοι, για να ανταποκριθούν επαρκώς στον ρόλο τους. Νομίζω πως όλοι συμφωνούμε με την άποψη ότι και οι γονείς αρχικά δεν γνωρίζουν πώς να αντιμετωπίσουν ένα πλάσμα που έχουν στην προστασία τους. Όμως ο καθένας θεωρώ απαραίτητο να έχει την οικονομική δυνατότητα, τον χρόνο ,τη διάθεση και την ενέργεια  να αφοσιωθεί με ωριμότητα και σταθερότητα στην ευθύνη της γέννησης κα ανατροφής του παιδιού. 

​Παράλληλα με την άνοδο του πνευματικού επιπέδου των γονέων, στη σημερινή εποχή αναγκαία είναι και η ειδική ενημέρωση σχετικά με ζητήματα διαπαιδαγώγησης των παιδιών. Παρατηρείται συχνά δυσκολία από τους γονείς να αντιμετωπίσουν μόνοι τους τα θέματα που προκύπτουν. Έτσι είναι καλό να οργανώνονται ημερίδες ή εκδηλώσεις, όπως η σημερινή, και εξειδικευμένοι ψυχολόγοι και παιδαγωγοί να προτείνουν κατάλληλες πρακτικές αντιμετώπισης των κρίσεων της εφηβείας. Εξάλλου η ανταλλαγή απόψεων είναι μια ευκαιρία να εξωτερικεύσουν οι γονείς τις αγωνίες τους και γιατί όχι , να αναθεωρήσουν τις απόψεις τους και να υιοθετήσουν νέες συμπεριφορές, ίσως πιο γόνιμες και αποτελεσματικές. Τέλος οι ίδιοι οι γονείς, με δική τους πρωτοβουλία,  είναι χρήσιμο μέσω σχετικών  εκπομπών στα μέσα ενημέρωσης  να διευρύνουν τους ορίζοντές τους έτσι ώστε να καθίσταται εύκολη η δημιουργία αρμονικών σχέσεων με τους εφήβους.

​Κλείνοντας, ασφαλώς όλοι εσείς ,που είστε γονείς, γνωρίζετε πως η αγάπη για τα παιδιά σαςυπερβαίνει κάθε συναίσθημα. Παρόλ’ αυτά πιστεύω πως είστε υποχρεωμένοι να προσπαθείτε να κατανοείτε τα παιδιά, αφήνοντας περιθώρια ανέλιξης της προσωπικότητάς τους και κατάκτησης της εσωτερικής τους γαλήνης. Τέλος, ευχαριστούμε όλους τους γονείς για την αμέριστη φροντίδα που δείχνουν σε εμάς τα παιδιά!  

  ​ Κι εγώ, προσωπικά, για το βήμα που μου δόθηκε και την προσοχή σας!

Ικανοποίηση: Στόχος εφικτός ή άπιαστο όνειρο έκθεση γ λυκείου)

 Ικανοποίηση: Στόχος εφικτός ή άπιαστο όνειρο;

​Στη σημερινή εποχή η πλειοψηφία των νέων δηλώνει πως η επίτευξη της εσωτερικής ικανοποίησης αποτελεί πλέον περισσότερο όνειρο παρά εφικτός στόχος. Με αφορμή τις δηλώσεις αυτές, εύλογη κρίνεται τόσο η εξέταση των παραγόντων που ωθούν τους νέους να υιοθετούν αυτή τη στάση όσο  και η αναζήτηση κάποιας συμπεριφοράς η οποία μπορεί να εξομαλύνει με κάποιον τρόπο την κατάσταση.

​Αρχικά, οι σημερινοί νέοι βιώνουν το βάρος των πολλαπλών ακαδημαϊκών υποχρεώσεων. Η καθημερινότητά τους καθίσταται ένας αγώνας γεμάτος άγχος με στόχο την επιτυχία σε σχολικό επίπεδο. Η προσπάθεια αυτή εξουθενώνει τους εφήβους κι έτσι δεν τους απομένει ούτε χρόνος ούτε ενέργεια, για να εναποθέσουν στην προσωπική τους καλλιέργεια και ευχαρίστηση.

​Επιπλέον, η αλματώδης ανάπτυξη της τεχνολογίας συμβάλλει  σημαντικά στην ψυχική απομόνωση των νέων. Συγκεκριμένα, πολλοί έφηβοι εθίζονται στον ψηφιακό κόσμο του ίντερνετ παραμερίζοντας  την άσκηση δραστηριοτήτων, όπως τα χόμπυ ή τις φιλικές αλληλεπιδράσεις που συμβάλλουν στην προσωπική ικανοποίηση. Ακόμα, πρότυπα και τρόποι ζωής που προβάλλονται στο διαδίκτυο δημιουργούν στους εφήβους ανασφάλειες και τους απομακρύνουν από τη συνειδητοποίηση της αξίας τους και την απόδοση προτεραιότητας στην προσωπική τους ευημερία.

​Επίσης, η αστικοποιημένη και περίπλοκη κοινωνία της σημερινής εποχής δημιουργεί στους νέους κάποιο αίσθημα πλεονεξίας. Πιο συγκεκριμένα, οι πολλαπλασιαζόμενες ανέσεις , όπως η απόκτηση υλικών αγαθών ή η εύκολη πραγματοποίηση ταξιδιών, καθιστούν την επίτευξη της ικανοποίησης ολοένα και πιο δύσκολη. Έτσι οι έφηβοι συνηθίζουν σε ανέσεις και σε ευκαιρίες προσωρινής ηδονής, με αποτέλεσμα οι ελάχιστες αντιξοότητες να αποβαίνουν καταστροφικές στην προσπάθεια επίτευξης της εσωτερικής πληρότητας.

​Ωστόσο αποτελεί αποδεδειγμένο γεγονός πως η ανάπτυξη σχέσεων αμοιβαίας υποστήριξης έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει το αίσθημα της ευτυχίας. Οι φιλικές σχέσεις σε όλες τις ηλικίες βελτιώνουν σημαντικά την ψυχική κατάσταση των ανθρώπων, δημιουργώντας τους αίσθημα ασφάλειας και αλληλοβοήθειας. Ιδιαίτερα στη νεανική ηλικία η ανάπτυξη ουσιαστικών φιλικών σχέσεων δημιουργεί αίσθημα εσωτερικής ικανοποίησης μέσω των στιγμών ευτυχίας αλλά και δυσκολιών, τις οποίες αντιμετωπίζουν συλλογικά.

​Ακόμα, ο αλτρουισμός στα πλαίσια της οικογένειας και της ευρύτερης συγγένειας αποτελεί δυνατό στήριγμα στις ζωές ιδιαίτερα των νέων μελών. Ειδικότερα η δυνατότητα των εφήβων να απευθυνθούν σε κοντινά τους πρόσωπα, τους κάνει να νιώθουν πιο δυνατοί και ασφαλείς, ενώ η αγάπη που λαμβάνουν τονώνει την αυτοεκτίμηση και την ικανοποίησή τους, ωθώντας τους στην ανταπόδοση των συναισθημάτων και στην προσωπική πληρότητα.

​Τέλος η έμπρακτη  εκδήλωση αλληλεγγύης και ενσυναίσθησης στα πλαίσια της κοινωνίας, ειδικά σε περιόδους έξαρσης των κοινωνικών προβλημάτων, ενισχύει το αίσθημα του αυτοσεβασμού. Όταν κάποιος από τη νεαρή του ηλικία αποδίδει προτεραιότητα στον σεβασμό και στη στήριξη των συνανθρώπων του, αυξάνει τις πιθανότητες η υποστήριξη αυτή να γίνει αμοιβαία κι έτσι νιώθοντας μέλος μιας κοινωνίας με ισχυρούς συνεκτικούς δεσμούς, η ζωή του αποκτά νόημα και απολαμβάνει την ευτυχία.

​Συμπερασματικά, είναι γεγονός πως η νέα γενιά συναντάει πολλά εμπόδια στην προσπάθεια επίτευξης της εσωτερικής ικανοποίησης. Παρόλ’ αυτά η καλλιέργεια του αλτρουισμού έχει τη δυνατότητα να ανατρέψει τις δυσκολίες αυτές. Θα μπορούσε άρα η ανάπτυξη της αλληλεγγύης να καταστήσει την ικανοποίηση στη ζωή στόχο εφικτό κι όχι ανεκπλήρωτο όνειρο.